Fantastyczny Pan Lis (2009) – Ojciec, który nie umiał przestać być wyjątkowy

Pan Lis prowadzi życie, które z zewnątrz powinno dawać mu wiele powodów do satysfakcji. Ma żonę, syna, pracę i dom. Kiedyś zajmował się ryzykownymi kradzieżami, ale obiecał, że przestanie narażać rodzinę.

Mimo to coraz bardziej tęskni za dawnym poczuciem niezwykłości.

Wes Anderson w „Fantastycznym Panu Lisie” opowiada o bohaterze, który nie chce po prostu dobrze żyć. Chce jeszcze mieć pewność, że inni zauważą, jak wyjątkowa jest jego odwaga i pomysłowość.

Nie każdy kryzys wieku średniego zaczyna się od utraty marzeń. Czasem zaczyna się od niemożności zaakceptowania, że dawne marzenia zostały zastąpione przez coś równie wartościowego, ale mniej widowiskowego.

Pan Lis planuje serię kradzieży u trzech groźnych farmerów. Wmawia sobie, że chodzi o sprytne wykorzystanie możliwości, które nadal ma. Nie chce jednak w pełni przyznać, że działa także z potrzeby odtworzenia dawnej tożsamości.

Jego decyzje zaczynają zagrażać nie tylko rodzinie, lecz także innym zwierzętom mieszkającym w okolicy.

To szczególnie ważny element filmu. Ryzyko, które bohater uważał za osobistą przygodę, okazuje się kosztem ponoszonym przez całą społeczność.

Pani Lis widzi tę różnicę znacznie wcześniej. Nie próbuje odebrać mężowi wszystkich marzeń. Domaga się jednak, żeby przestał traktować własne pragnienie przygody jako argument silniejszy od bezpieczeństwa bliskich.

Ich relacja pokazuje trudną stronę odpowiedzialności rodzinnej. Człowiek może zachować osobowość i pasję, ale nie oznacza to prawa do wymagania, aby inni zawsze ponosili konsekwencje jego ryzykownych wyborów.

Ważną postacią jest Ash, syn Pana Lisa. Czuje się niedoceniany i porównuje się z bardziej uzdolnionym kuzynem Kristoffersonem. Pragnie uznania ojca, który sam tak bardzo potrzebuje cudzego podziwu.

Anderson zestawia te dwie potrzeby w niezwykle subtelny sposób. Pan Lis chce być wyjątkowym dorosłym, Ash chce być wyjątkowym dzieckiem. Obaj zbyt często patrzą na własną wartość przez pryzmat umiejętności, które można zaprezentować innym.

Tymczasem bliskość rodzinna nie powinna wymagać wygrywania konkursu na najbardziej niezwykłą osobę.

Animacja poklatkowa nadaje światu wyjątkową fakturę. Futro, trawa, ściany i przedmioty wyglądają jak rzeczy wykonane ręcznie. Wszystko jest trochę sztywne, a jednocześnie pełne życia. Ten styl pasuje do bohaterów próbujących narzucić światu perfekcyjny plan, który nieustannie rozpada się pod wpływem cudzych działań.

Pan Lis stopniowo musi nauczyć się współpracy. Jego inteligencja nie przestaje być przydatna, lecz nabiera sensu dopiero wtedy, gdy służy także potrzebom innych zwierząt.

W finale wspólnota znajduje sposób na dalsze życie mimo utraty części wcześniejszego bezpieczeństwa. Bohaterowie nie wracają po prostu do punktu wyjścia. Muszą zaakceptować nowe warunki i to, że niektórych skutków wcześniejszych decyzji nie da się wymazać.

„Fantastyczny Pan Lis” przypomina, że dorosłość nie polega na wyrzeczeniu się wszystkiego, co czyniło nas wyjątkowymi. Polega na odkryciu, że wyjątkowość nie daje prawa do narażania tych, których kochamy.

Pan Lis nadal ma spryt. Nie musi jednak każdej nocy udowadniać, że jest najmądrzejszym zwierzęciem w lesie.